“Οι ψευδείς ειδήσεις δεν είναι πάντα αυταπόδεικτες. Είναι κάτι πέρα από απλές ειδήσεις και παρουσιάζονται με διάφορες μορφές, όπως φήμες, ψέματα, διαδόσεις, σάτιρα, παρωδίες, παραπλανητικό περιεχόμενο, κατασκευασμένο και παραποιημένο περιεχόμενο.”
Nolan Higdon – Η ανατομία των Ψευδών Ειδήσεων: Κριτικά ζητήματα γραμματισμού στις ειδήσεις
Αυτός ο οδηγός συνδυάζει καταγραφές μεθοδολογικής προσέγγισης και επικεντρώνεται θεματικά στην αντιμετώπιση της παραπληροφόρησης, την προώθηση του γραμματισμού πάνω στα μέσα επικοινωνίας και στην ενίσχυση του κοινωνικοπολιτικού ακτιβισμού των νέων Ευρωπαίων πολιτών.
Σε μια εποχή που χαρακτηρίζεται από ραγδαίες τεχνολογικές εξελίξεις και τη διάχυτη επιρροή των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, το φαινόμενο των ψευδών ειδήσεων ανακύπτει ως σημαντική πρόκληση κατά της ακεραιότητας της δημοκρατίας και του δημόσιου διαλόγου. Η παραπληροφόρηση και η παραπλάνηση δεν είναι μόνο δυο δύσκολες λέξεις, αλλά αποτελούν πραγματική απειλή που μπορεί να διαστρεβλώσει την αλήθεια, να πολώσει την κοινωνία και να τορπιλίσει την εμπεριστατωμένη λήψη αποφάσεων. Ο γραμματισμός σχετικά με τα μέσα επικοινωνίας είναι η ικανότητα να αποκωδικοποιεί κανείς τα μηνύματα που λαμβάνει από τα μέσα, καθώς και τα συστήματα μέσα στα οποία δημιουργούνται, να αξιολογεί την επιρροή τους στις σκέψεις, τα συναισθήματα και τις συμπεριφορές, και να δημιουργεί περιεχόμενο με σκέψη και συνείδηση, όπως αναφέρει το “Media Literacy Now ”, μια ομάδα που επιβλέπει και διασφαλίζει την ένταξη σχετικού μαθήματος στα σχολεία στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Αναγνωρίζοντας τη μεγάλη ανάγκη να αναδειχθούν αυτά τα ζητήματα, το έργο EAF (Europeans Against Fake News – Ευρωπαίοι κατά των Ψευδών Ειδήσεων) είχε τον διπλό στόχο να ενισχύσει τον γραμματισμό σχετικά με τα μέσα επικοινωνίας και την ενεργό συμμετοχή των νέων Ευρωπαίων στα κοινά.
[1] https://medialiteracynow.org/challenge/what-is-media-literacy/
[2] European Commission. A Multi-Dimensional Approach to Desinformation. Report of the High Level Experts Group on Fake News and Online Desinformation. 2018. Available online: http://ec.europa.eu/newsroom/dae/document.cfm?doc_id=50271
[3] https://www.politico.eu/article/collins-dictionary-picks-fake-news-as-word-of-the-year/
